SES - Single European Sky - odświeżenie koncepcji. Rozporządzenie Parlamenty i Rady (UE) 2024/2803 w sprawie wdrożenia jednolitej europejskiej przestrzeni powietrznej.

Rozporządzenie Parlamenty i Rady  (UE) 2024/2803, przyjęte przez współustawodawców w dniu 23 października 2024 roku, dokonuje rewizji ram prawnych wdrażających Jednolitą Europejską Przestrzeń  Powietrzną (SES). Jest to akt prawny mający znaczenie dla Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EEA). 

Cel regulacji: Regulacja ta ustanawia zasady dotyczące tworzenia i skutecznego funkcjonowania Jednolitej Europejskiej Przestrzeni  Powietrznej, mające na celu wzmocnienie standardów bezpieczeństwa ruchu lotniczego, przyczynienie się do zrównoważonego rozwoju systemu transportu lotniczego oraz poprawę ogólnej wydajności zarządzania ruchem lotniczym i usług nawigacyjnych w Europie. Obejmuje także spójna sieć pan-europejską, stopniowo bardziej zintegrowaną przestrzeń powietrzną, zarządzanie siecią i systemy zarządzania ruchem lotniczym, oparte na bezpieczeństwie, efektywności, interoperacyjności i modernizacji technologicznej.

Historia SES: Inicjatywa SES została opracowana w celu poprawy efektywności organizacji i zarządzania europejską przestrzenią powietrzną. Pierwszy pakiet polityczny SES I został dostarczony w 2004 roku, a następnie drugi pakiet SES II w 2009 roku. Pomimo istniejącej legislacji, koszty pozostawały wysokie, a opóźnienia nadal występowały, w tym w zakresie wdrażania. W 2013 roku Komisja Europejska przyjęła pakiet legislacyjny SES II+, mający na celu przyspieszenie wdrożenia nowych usług nawigacyjnych, który obejmował projekt rewizji ram prawnych SES.

Wydarzenia dotyczące procesu legislacyjnego:

• 12 marca 2014 r. Parlament Europejski przyjął stanowisko negocjacyjne.
• 3 grudnia 2014 r. Rada Unii Europejskiej przyjęła własne stanowisko.
• Kwestie związane z lotniskiem w Gibraltarze opóźniły dalszy postęp przez kilka lat.
• W 2015 roku Komisja przyjęła "Strategię Lotniczą dla Europy" wzywając współustawodawców do szybkiego przyjęcia inicjatywy.
• W 2017 r. Parlament Europejski przyjął rezolucję wzywającą państwa członkowskie do dalszego postępu w tej sprawie.
• W 2019 roku powołano Grupę Mądrych Osób (Wise Person's Group) w celu oceny sytuacji oraz przyszłych potrzeb zarządzania ruchem lotniczym w UE, co doprowadziło do szeregu zaleceń.

Włączenie Zielonego Ładu UE: Zielony Ład UE, opublikowany w grudniu 2019 roku, przewidywał wznowienie pracy nad tym projektem, uwzględniając jego potencjalny wpływ na emisje lotnicze. W dniu 22 września 2020 r. Komisja przyjęła zmienioną propozycję dotyczącą wdrożenia Jednolitej Europejskiej Przestrzeni Powietrznej, uwzględniającą Zielony Ład UE oraz zalecenia Grupy Mądrych Osób. W 2021 roku, po kilku latach negocjacji, osiągnięto nieformalne porozumienie między współustawodawcami.

Przyjęcie Regulacji: Po długich negocjacjach, 6 marca 2024 r. osiągnięto nieformalne porozumienie w sprawie tekstu kompromisowego, który został formalnie zatwierdzony przez Radę 26 września 2024 r. i przez Parlament 22 października 2024 r. Akt został podpisany przez współustawodawców 23 października 2024 r. i opublikowany w Dzienniku Urzędowym 11 listopada 2024 r.

Warto zauważyć. Rozporządzenie to kopiuje z rozporządzenia (WE) 549/2004 termin „Państwowa władza nadzorująca” (w obu rozporządzeniach opisany w art. 4) z następującą definicją (art.2 ust 46):

„państwowa władza nadzorująca” ( „national supervisory authority”) - oznacza krajowy organ lub organy, którym państwo członkowskie powierzyło zadania wynikające z niniejszego rozporządzenia.

Czyli to co jest państwową władzą jest w istocie krajowym organem, tylko tłumaczom nie chciało się zmieniać zaszłości. 😇

Jednocześnie w jego definicjach (art.2 ust 45) znajdziemy:

„właściwy organ krajowy” („national competent authority”) – oznacza właściwy organ krajowy zdefiniowany w art. 3 pkt 34 rozporządzenia (UE) 2018/1139.

Mamy więc zdefiniowane dwa organy, w których angielski termin „national” jest tłumaczony raz jako „państwowy”, a raz jako „krajowy”. Z kolei angielski termin „authority” jest tłumaczony raz jako „władza”, a raz jako „organ”. Definicje jednak wskazują, że w obu przypadkach mamy do czynienia z "krajowym organem". 

Problem ten istniał już w tłumaczeniu tekstu Konwencji Chicagowskiej – prosiłem o stosowne działania w petycji z dnia 12 kwietnia 2024 r. do Ministerstwa Infrastruktury w sprawie uaktualnienia, ujednolicenia i sprostowania terminologii lotniczej zawartej w tłumaczeniu „KONWENCJI O MIĘDZYNARODOWYM LOTNICTWIE CYWILNYM, podpisanej w Chicago dnia 7 grudnia 1944 r." (Dz. U. z 1959 r. Nr 35, poz. 212, z późn. zm.) oraz jej załącznikach, ale zostałem zbyty. Skutki tego widać choćby w ww. rozporządzeniu.  Problem polega na tym, że ULC nie chce zrezygnować z takiej "władzy", a chaos prawny potęguje się.

Kto w Polsce jest "Państwową władzą nadzorującą" (a raczej "Krajowym Organem Nadzorującym", gdyby trzymać spójność tłumaczeń)? Można zgadywać.

Co  z Rozporządzeniami (WE) 549-552? Wygasły (dwa ostatnie) albo wygasną dnia 2 grudnia 2026 r.

Nie zapomnij również zerknąć od czasu do czasu na konto na facebook.com/avialawpl 😏