-

Nietypowe formy zatrudnienia w lotnictwie – co na to EASA?
Współczesny rynek lotniczy w Europie charakteryzuje się dużą różnorodnością modeli biznesowych. Wraz z ich ewolucją, coraz częściej dyskutuje się o wpływie tzw. atypowych form zatrudnienia (np. praca przez agencje, samozatrudnienie, umowy typu „pay-to-fly”) na bezpieczeństwo operacji lotniczych. Europejska Agencja Bezpieczeństwa Lotniczego (EASA) w swoim najnowszym raporcie (Article 89 Report) wzięła ten temat pod lupę. Oto…
-

Instruktor ma latać czy uczyć? Stary spór, który wraca jak bumerang
Dwa obozy Obóz pierwszy: instruktor to przede wszystkim pedagog Zgodnie z tym podejściem — bliskim temu, co EASA wbudowała w strukturę kursu FI — instruktor jest oceniany przede wszystkim według kompetencji dydaktycznych. FCL.920 definiuje wprost, czego wymaga się od każdego instruktora: przygotowanie zasobów, tworzenie klimatu sprzyjającego uczeniu, prezentacja wiedzy, integracja TEM i CRM, zarządzanie czasem,…
-

Prawo lotnicze: worek przepisów bez instrukcji obsługi
Prawo lotnicze: worek przepisów bez instrukcji obsługi Czytam od czasu do czasu prace z zakresu prawa lotniczego — artykuły, rozprawy doktorskie, recenzje. Mam mieszane uczucia. Dobra wiadomość Trafiają się już doktoranci, którzy — wbrew oficjalnym tłumaczeniom załączników ICAO konsekwentnie forsowanym przez ULC — piszą poprawnie: Międzynarodowa Organizacja Lotnictwa Cywilnego. Brzmi jak drobiazg, ale nim nie…
-

Zakłócenia GPS? Szukaj wyżej
Nawigacja · Bezpieczeństwo Lotnicze Przez lata wskazywaliśmy na Kaliningrad. Nowe badania naukowe pokazują, że część zakłóceń nad Europą spada na nas z orbity. Kaliningrad jako wyjaśnienie zakłóceń GNSS nad Bałtykiem funkcjonuje w środowisku lotniczym od lat. NOTAMy, raporty OPSGROUP, dyplomatyczne protesty krajów nadbałtyckich — wszystko krążyło wokół jednego adresu. Naziemne stacje zagłuszające w rosyjskiej enklawie…
-

Just Culture po polsku: ochrona, która zależy od tego, kto pierwszy zadzwoni
Jak przepis mający chronić pilotów stał się loterią zależną od tego, kto pierwszy zadzwoni na policję Czas czytania: ok. 6 min · Kategoria: Bezpieczeństwo lotnicze, Prawo · Dotyczy: Art. 212a Prawa lotniczego W 1977 roku na Teneryfie zderzyły się dwa Boeingi 747. Zginęło 583 osoby. Jedną z przyczyn było to, że załogi bały się mówić…
-

Just culture po polsku: piękna idea z dziurą w przepisach – part 1
Jest takie pojęcie w lotnictwie, które brzmi jak coś z podręcznika do zarządzania. Just culture — kultura sprawiedliwego traktowania. Idea prosta: jeśli pilot popełni błąd i sam go zgłosi, system go chroni, a nie karze. Bo zgłoszenie jest cenniejsze niż ukaranie. Brzmi rozsądnie. I właściwie tak działa — w teorii. W Polsce mamy przepis, który…
-

🚨 Obrona lotnisk: Potrzebujemy systemowych narzędzi prawnych, a nie gaszenia lokalnych pożarów
Każde lotnisko i lądowisko w Polsce ma swoją specyfikę i boryka się z innymi problemami. Jedne walczą z chciwością deweloperów, inne z absurdalnymi podatkami od nieruchomości, a jeszcze inne padają ofiarą lokalnej polityki samorządowej, zmian w planach ogólnych gmin czy chaosu właścicielskiego. Statusy prawne tych obiektów są skrajnie różne: od wielkich lotnisk aeroklubowych, przez…
-

Szkolenie na AN2, PKBWL i „Warianty Widmo”: Jak raport 2024-0047 wprowadza zamieszanie prawne
⚠️ DISCLAIMER: Ten wpis nie jest o tym, czy pilot powinien być wyszkolony na An-2 – bo powinien, i to solidnie. Uprawnienie na „Antka” robiłem jeszcze przed przepisami PART-FCL: to wymagający samolot, który nie wybacza ignorancji. Zdecydowanie odradzałbym wchodzenie do kokpitu tej maszyny bez rzetelnego przeszkolenia. Poniższa analiza dotyczy jednak wyłącznie legislacyjnej fikcji, w której…
-

Partnerstwo w szkoleniu lotniczym: Jak unikać „twardego lądowania” w relacji uczeń-ośrodek szkolenia lotniczego?
Szkolenie lotnicze to jedna z najpiękniejszych inwestycji w życiu. Polska może pochwalić się doskonałą bazą szkoleniową – nasze ośrodki ATO / DTO oraz podmioty szkolącym , które dalej będę nazywał Ośrodkami Szkolenia Lotniczego (OSL) dysponują nowoczesną flotą oraz kadrą instruktorską o światowym poziomie. Aby jednak ta współpraca przebiegała bez turbulencji, obie strony muszą opierać się na fundamencie,…
-

SOP jak sól – w nadmiarze szkodzi
SOP (Standard Operating Procedures) w lotnictwie miały być narzędziem wspierającym bezpieczeństwo. Czymś, co porządkuje działania, zmniejsza chaos i pomaga załodze w sytuacjach podwyższonego obciążenia. Problem w tym, że dziś SOP coraz częściej przestaje być przyprawą, a zaczyna być głównym daniem. A sól, jak wiadomo, w nadmiarze szkodzi. SOP, który ciągle rośnie SOP w lotnictwie nie…
-
Likwidacja LKE: Sądy swoje, Ministerstwo swoje, a „paczka” trzyma się mocno.
W petycji z dnia 3 listopada 2026 r. w sprawie „likwidacji komisji egzaminacyjnej z art. 99 Ustawy Prawo Lotnicze oraz reformy systemu egzaminowania i certyfikacji personelu lotniczego w Polsce” postawiłem sprawę jasno: system egzaminowania w Polsce jest niezgodny z prawem unijnym i służy wyłącznie podtrzymaniu władzy grupy urzędników. Odpowiedź Ministerstwa Infrastruktury, w której nazywa…
-

Niezgłoszony lot BSP: Od „dobrej praktyki” do 5 lat więzienia. Jak wyjść z systemowej pułapki?
W polskim środowisku dronowym narracja urzędowa jest prosta: „masz klikać Check-in, bo inaczej łamiesz prawo”. Ale mało kto mówi o tym, że polskie przepisy (wprowadzone jako „tymczasowe” w COVID-zie i zabetonowane w Art. 156a Prawa Lotniczego) to legislacyjny bubel. Państwo stworzyło pręgierz, który zamiast edukować – zastrasza. Na wstępie ważna uwaga: Komentarze typu „wystarczy zgłaszać i…
-

Dlaczego polskie niebo stało się „prawnym folwarkiem”? O systemowym chaosie w przestrzeni powietrznej
Jeśli kiedykolwiek patrzyłeś na mapę lotniczą Polski i zastanawiałeś się, dlaczego przypomina ona chaotyczną układankę pełną stref o niejasnym statusie, ten tekst jest dla Ciebie. Problem nie leży w braku miejsca na niebie, ale w tym, jak to niebo jest „grodzone”. Procedowane obecnie zmiany w przepisach to tylko wierzchołek góry lodowej. Aby zrozumieć,…
-

Sprzeciw i uwagi do projektu rozporządzenia MI zmieniającego rozporządzenie w sprawie struktury polskiej przestrzeni powietrznej (projekt z dnia 15 kwietnia 2026 r.).
I. RAŻĄCE NARUSZENIE ART. 4 ROZPORZĄDZENIA (WE) NR 2150/2005 I BRAK ORGANU WYSOKIEGO SZCZEBLA Projekt rozporządzenia sankcjonuje stan faktyczny, który jest jawnym pogwałceniem unijnego modelu zarządzania przestrzenią powietrzną (FUA). Brak separacji funkcji (Art. 4 ust. 1): Zgodnie z nadrzędnym prawem unijnym, Państwo ma obowiązek zapewnienia strategicznego zarządzania przestrzenią (Level 1) przez organ niezależny od dostawców…
-

✈️ Przenoszenie szkolenia – czyli jak system działa na papierze, a jak w praktyce
Przenoszenie szkolenia jest naturalnym elementem funkcjonowania systemu szkoleniowego i wynika z praktycznych okoliczności, a nie z nadzwyczajnych sytuacji. Najczęściej jest konsekwencją zmiany miejsca zamieszkania kandydata, dostępności statków powietrznych lub instruktorów, jakości szkolenia, przerw w jego realizacji, względów organizacyjnych lub finansowych, a także indywidualnych potrzeb szkoleniowych.W wielu przypadkach przeniesienie szkolenia jest wręcz racjonalne i pozwala…

